Czym jest eksfoliacja i jak dobrać najlepszy peeling dla swojej skóry?

Nasza skóra codziennie ciężko pracuje, by móc zachować zdrowy wygląd. W ciągu dnia broni się przed szkodliwym wpływem czynników zewnętrznych, nocą zaś intensywnie się regeneruje. Czasem jednak ten naturalny proces odnowy komórkowej wymaga drobnego wsparcia z naszej strony. I tu właśnie wkracza temat eksfoliacji — zabiegu, który w ostatnich latach stał się nieodłącznym elementem świadomej pielęgnacji skóry. Odpowiednio dobrany peeling wspiera naturalne procesy regeneracyjne, pozwala wydobyć blask cery i przygotowuje skórę do kolejnych etapów pielęgnacyjnych. Podpowiadamy, czym jest eksfoliacja, jakie są jej rodzaje i dlaczego warto regularnie dbać o złuszczanie naskórka!

Eksfoliacja — co to?

Eksfoliacja to proces złuszczania, którego celem jest usunięcie obumarłych komórek naskórka. Zabieg eksfoliacji przynosi skórze wiele korzyści: wygładza, poprawia koloryt, wspomaga regenerację, a także toruje lepszą drogę dla aktywnych składników kosmetyków. Proces ten, potocznie nazywany peelingiem, można przeprowadzić na różne sposoby — najczęściej wyróżnia się złuszczanie chemiczne, oparte na działaniu kwasów lub enzymów, oraz złuszczanie mechaniczne, czyli fizyczne ścieranie warstwy martwego naskórka.

Eksfoliacja kwasami — co to znaczy?

To zabieg złuszczania skóry z wykorzystaniem kwasów, takich jak AHA, BHA czy PHA, które niszczą połączenia między martwymi komórkami naskórka. Peeling z użyciem kwasów w małych stężeniach można bezpiecznie wykonywać w domu, stosując odpowiednio dobrane kosmetyki złuszczające. Peelingi z kwasami o większym stężeniu zarezerwowane są dla gabinetów kosmetycznych — działają one głębiej, również na niższe warstwy skóry, dlatego wymagają wiedzy i precyzji, by zapewnić skuteczność i bezpieczeństwo zabiegu.

Eksfoliacja kwasami — wskazania

  • trądzik,
  • przetłuszczanie się skóry,
  • blizny i przebarwienia np. potrądzikowe,
  • drobne zmarszczki mimiczne,
  • szorstkość skóry,
  • nierównomierny koloryt skóry.

Delikatne formuły mają w kosmetyki do użytku domowego, natomiast silniejsze zabiegi, np. przy pomocy kwasu TCA (trójchlorooctowego) lub ferulowego, wykonuje się w gabinetach pod okiem specjalisty. Po eksfoliacji chemicznej konieczne jest stosowanie ochrony przeciwsłonecznej, ponieważ kwasy zwiększają wrażliwość skóry na promieniowanie UV.

Eksfoliacja kwasami — przeciwwskazania

  • aktywne infekcje skórne (bakteryjne, wirusowe, grzybicze),
  • uszkodzenia skóry (rany, otarcia, poparzenia, świeże blizny),
  • choroby skóry np. AZS, egzema, łuszczyca,
  • ciąża i karmienie piersią,
  • skłonność do blizn,
  • świeża opalenizna,
  • alergie skórne (zwłaszcza na składniki stosowane podczas zabiegu).

Ze względu na szereg możliwych przeciwwskazań, przed procedurą eksfoliacji chemicznej niezbędna jest wcześniejsza konsultacja z kosmetologiem lub dermatologiem. Jeśli pojawią się na drodze jakieś ograniczenia, warto omówić ze specjalistą możliwe metody eksfoliacji w domu.

Metody eksfoliacji skóry — jakie są rodzaje peelingów?

W kosmetyce wyróżnia się trzy główne grupy peelingów: mechaniczne, enzymatyczne i chemiczne, które różnią się zarówno sposobem, jak i głębokością działania.

Peeling mechaniczny

Działa w najprostszy i najbardziej bezpośredni sposób — poprzez ścieranie zrogowaciałej warstwy naskórka za pomocą drobinek o różnej wielkości. Zazwyczaj są to cząsteczki pochodzenia naturalnego, takie jak zmielone pestki owoców, łupiny orzechów, cukier, sól czy ziarna kawy. W gabinetach kosmetycznych peeling mechaniczny odbywa się przy pomocy bardziej zaawansowanych metod i specjalnych urządzeń, m.in. mikrodermabrazji, oksybrazji, hydrabrazji lub peelingu kawitacyjnego opartego na ultradźwiękach.

Peeling enzymatyczny

W tym przypadku za złuszczanie odpowiadają naturalne enzymy — najczęściej papaina (z papai) lub bromelaina (z ananasa). Działają one w sposób delikatny, rozpuszczając martwe komórki naskórka bez konieczności pocierania skóry. Wystarczy nałożyć preparat na skórę i pozostawić go na niej przez kilka minut, by enzymy wykonały swoją pracę. To czyni tę metodę odpowiednią nawet dla cery wrażliwej.

Peeling chemiczny

Opiera się na działaniu kwasów, takich jak kwas migdałowy, glikolowy czy salicylowy, które rozluźniają wiązania między komórkami naskórka i pobudzają procesy regeneracyjne skóry. W zależności od rodzaju kwasu i jego stężenia mogą działać powierzchniowo lub sięgać głębiej, stymulując produkcję kolagenu i elastyny w skórze.

Regularne peelingi — dlaczego są tak ważne?

Regularne peelingi są kluczowe dla utrzymania gładkiej i promiennej skóry, ponieważ wspierają naturalny proces odnowy naskórka. Dzięki nim skóra staje się gładsza, elastyczniejsza i lepiej wchłania składniki aktywne z kosmetyków pielęgnacyjnych. Ponadto systematyczna eksfoliacja pomaga zapobiegać zatykaniu porów, redukuje niedoskonałości oraz wspiera walkę z przebarwieniami i oznakami starzenia.

Jak dobrać peeling do indywidualnych potrzeb skóry?

Domowa eksfoliacja twarzy, choć jest delikatniejsza niż profesjonalne peelingi chemiczne, powinna nadal opierać się na starannym doborze składników dopasowanych do rodzaju skóry oraz jej aktualnych potrzeb. Innej pielęgnacji wymaga cera sucha i wrażliwa, a innej tłusta i trądzikowa.

  • Skóra tłusta i trądzikowa — to ten typ skóry, który najbardziej potrzebuje regularnego złuszczania. Usunięcie zrogowaciałego naskórka pozwala odblokować pory, ograniczyć nadmierne wydzielanie sebum i zmniejszyć skłonność do pojawiania się zmian trądzikowych. Skóra z trądzikiem dobrze reaguje na peelingi z kwasem salicylowym, choć zakres możliwych rozwiązań jest w tym przypadku znacznie szerszy. Przykładem jest np. unikalna kombinacja kwasu mlekowego i bursztynowego, zawarta w serum złuszczającym CLEANANCE A.H.A – to połączenie wykazuje nawet 1,5 raza większą skuteczność w walce z trądzikiem i jego następstwami niż kwas salicylowy. Produkt ten może widocznie poprawić wygląd i stan skóry już po 10 dniach stosowania.
  • Skóra cienka, wrażliwa i naczynkowa — to bardzo delikatny rodzaj skóry, który łatwo ulega podrażnieniom i zaczerwienieniom. Z tego względu wymaga pielęgnacji i złuszczania wyłącznie przy pomocy łagodnych peelingów enzymatycznych do twarzy np. na bazie kwasu azelainowego. Przy skórze wrażliwej czy cerze z trądzikiem różowatym należy unikać peelingów mechanicznych, które mogą wywołać podrażnienie.
  • Skóra sucha — szorstka i matowa skóra, wymaga łagodnej, a zarazem wygładzającej eksfoliacji. W tym przypadku warto połączyć delikatny peeling np. na bazie kwasu glikolowego, z późniejszą aplikacją kosmetyków o działaniu silnie nawilżającym, np. z dodatkiem kwasu hialuronowego. To powinno przynieść wyraźną poprawę kondycji skóry suchej. 
  • Skóra z niedoskonałościami (przebarwieniami, bliznami np. po trądziku) — peelingi odgrywają kluczową rolę w pielęgnacji skóry z różnymi zmianami: pomagają rozjaśnić przebarwienia, wyrównać koloryt oraz wygładzić jej strukturę. W przypadku zmian potrądzikowych warto jednak działać profilaktycznie już na wczesnym etapie, by skutecznie zapobiegać powstawaniu nieestetycznych śladów. Dobrym wsparciem może być preparat Comedomed peeling intensywny krem na wypryski, który zawiera kwas glikolowy o działaniu keratolitycznym — złuszcza martwy naskórek i stymuluje odnowę komórkową, dając efekt „nowej skóry”. Formuła wzbogacona jest także o retinaldehyd, który wspomaga redukcję wyprysków oraz śladów potrądzikowych*.
  • Skóra dojrzała — wymaga regularnej eksfoliacji wspierającej odnowę i produkcję kolagenu. Dobrze sprawdzą się regularne peelingi mechaniczne połączone okresowo z peelingami chemicznymi, np. z kwasem glikolowym lub TCA. W przypadku cery wrażliwej warto sięgnąć po łagodniejsze peelingi enzymatyczne.

Jak prawidłowo wykonać peeling?

Kluczem do skutecznej i bezpiecznej eksfoliacji jest odpowiednia technika oraz częstość wykonywania.

  • Peeling mechaniczny najlepiej przeprowadzać podczas wieczornej pielęgnacji — nocą skóra ma najlepsze warunki do intensywnej regeneracji. Dodatkowo o tej porze unika się bezpośredniej ekspozycji na słońce, która mogłaby zaszkodzić skórze. 
  • Eksfoliację należy wykonywać delikatnymi, kolistymi ruchami na wilgotnej skórze bez nadmiernego pocierania, by nie wywołać podrażnienia. 
  • Częstość zabiegów powinna być dostosowana do rodzaju skóry i typu peelingu — zazwyczaj od 1 do 3 razy w tygodniu. Przy skórze wrażliwej — rzadziej, a skórze tłustej — częściej. 
  • Peelingi chemiczne wykonujemy zgodnie z zaleceniami specjalisty lub według ustalonego planu terapeutycznego, jednak nie częściej niż co 2-4 tygodnie.

Co po eksfoliacji?

  • Po peelingu warto aplikować na skórę produkt bogaty w wybrane substancje aktywne (przeciwzmarszczkowe, nawilżające, regenerujące), ponieważ wtedy jesteśmy w stanie zapewnić ich najefektywniejszą penetrację w głąb skóry. 
  • Jeśli pojawią się podrażnienia, co jest częstym zjawiskiem zwłaszcza po złuszczaniu gabinetowym, warto wspomóc skórę w regeneracji przy pomocy odpowiednich preparatów pielęgnacyjnych. Polecanym kosmetykiem jest np. Cicalfate+ regenerujący krem ochronny, który działa oczyszczająco, przyspiesza proces naprawy naskórka i łagodzi odczucie dyskomfortu. Warto zaznaczyć, że jednym z wielu wskazań do jego zastosowania są właśnie powierzchowne zabiegi kosmetyczne.
  • Po zabiegu skóra staje się bardziej podatna na działanie czynników zewnętrznych, dlatego bardzo ważne jest unikanie ekspozycji na słońce — zwłaszcza po peelingach chemicznych, które zwiększają wrażliwość na promieniowanie UV. Przez kilka dni po zabiegu należy stosować kremy z filtrem SPF o wysokim współczynniku ochrony, aby skutecznie chronić skórę przed szkodliwym działaniem promieni słonecznych.

Podsumowanie

  • Eksfoliacja to proces złuszczania martwego naskórka, który poprawia kondycję skóry, wygładza ją i przygotowuje do dalszej pielęgnacji.
  • Peelingi dzielą się na mechaniczne (fizyczne ścieranie), enzymatyczne (działanie naturalnych enzymów) oraz chemiczne (złuszczanie kwasami) — każdy rodzaj ma inne zastosowanie i stopień intensywności.
  • Rodzaj peelingu warto dopasować do typu skóry i jej aktualnych potrzeb — cera tłusta, wrażliwa, sucha czy dojrzała wymaga innego rodzaju eksfoliacji.
  • Regularne peelingi wspierają naturalną regenerację skóry i pomagają w walce z niedoskonałościami: trądzikiem, przebarwieniami czy oznakami starzenia.
  • Domowe peelingi warto wykonywać 1-3 razy w tygodniu, dostosowując częstotliwość do typu i potrzeb skóry, natomiast silniejsze peelingi chemiczne powinny być stosowane zgodnie z planem terapeutycznym, jednak nie częściej niż co 2-4 tygodnie.

FAQ

Co zastosować po eksfoliacji?

Po eksfoliacji ważne jest intensywne nawilżenie i odżywienie skóry, która wtedy najefektywniej wchłania składniki aktywne. W przypadku powstałych podrażnień warto dodatkowo sięgnąć po preparaty łagodząco-regenerujące i chronić skórę przed promieniowaniem UV. 

Co to jest eksfoliant?

Eksfoliant to substancja lub preparat stosowany do złuszczania martwego naskórka. Może działać mechanicznie (ścieranie drobinkami), chemicznie (kwasy) lub enzymatycznie (enzymy roślinne rozpuszczające martwe komórki).

Jakie są przeciwwskazania do eksfoliacji kwasami?

Do głównych przeciwwskazań należą: aktywne infekcje skóry, rany, świeże blizny, choroby skóry (np. AZS, łuszczyca), ciąża i karmienie piersią, skłonność do bliznowców, świeża opalenizna oraz alergie na składniki peelingu.

Jaki kwas do eksfoliacji?

Wybór kwasu zależy od potrzeb skóry. Kwas salicylowy sprawdzi się przy cerze tłustej i trądzikowej, kwas glikolowy wygładzi i rozjaśni skórę, a kwas azelainowy złagodzi podrażnienia i wyrówna koloryt cery.

Źródła:

  1. Czarnota A., Chemoeksfoliacja – substancje stosowane w peelingach medycznych oraz wskazania do ich stosowania, Kosmetologia Estetyczna 2017; 6(2): 147-152, https://aestheticcosmetology.com/wp-content/uploads/2019/01/ke2017.2-5.pdf
  2. Stasiorowska S., Rodak I., Chemoeksfoliacja w gabinecie kosmetologicznym, Kosmetologia Estetyczna 2020; 2(9), https://aestheticcosmetology.com/wp-content/uploads/2020/04/ke2020.1-3.pdf,
  3. M. Renkas, W. Witek, A. Maciejak, S. Kosina, Kwasy owocowe w kosmetologii, https://novaosvita.com/wp-content/uploads/2023/11/ModTrSc-Odesa-May2023_v2.pdf#page=105.

 

*Ogranicza ponowne pojawianie się niedoskonałości. Ocena kliniczna, 2 aplikacje dziennie przez 12 miesięcy, 51 pacjentów.

Z tej samej gamy